Krótka odpowiedź
Tak, możesz wybrać psychoterapeutę mężczyznę, jeśli czujesz, że łatwiej byłoby Ci z nim rozmawiać. Podobnie ktoś inny może preferować psychoterapeutkę kobietę. Płeć terapeuty może wpływać na poczucie bezpieczeństwa, swobodę rozmowy i gotowość do poruszania określonych tematów.
Nie oznacza to jednak, że terapeuta tej samej płci zawsze będzie lepszym wyborem. Nadal ważne są jego przygotowanie zawodowe, doświadczenie oraz to, jak układa się kontakt podczas pierwszych spotkań.
Rozwinięcie
Pacjenci kierują się przy wyborze psychoterapeuty różnymi kryteriami. Dla jednych płeć nie ma większego znaczenia, dla innych jest ważna już na początku poszukiwań. Nie ma nic niewłaściwego w tym, że mężczyzna woli rozmawiać z mężczyzną, a kobieta czuje się bezpieczniej w kontakcie z kobietą. Może być też odwrotnie.
Podobnie bywa z wiekiem czy sposobem bycia terapeuty: komuś łatwiej rozmawiać z osobą starszą, komuś innemu z młodszą albo w zbliżonym wieku. Takie preferencje są naturalne i mogą mieć znaczenie zwłaszcza na początku, gdy dopiero buduje się zaufanie.
Powody mogą być bardzo różne. Ktoś może mieć poczucie, że osobie tej samej płci łatwiej opowiedzieć o seksualności, relacjach, wstydzie, problemach z własnym ciałem czy doświadczeniach związanych z rolą kobiety lub mężczyzny. Inna osoba może mieć za sobą doświadczenia, które sprawiają, że w kontakcie z kobietą lub mężczyzną odczuwa większe napięcie albo trudniej jest jej zaufać.
Nie trzeba jednak mieć szczególnie „ważnego” powodu, żeby uwzględnić własną preferencję. Jeśli już na etapie szukania czujesz, że z mężczyzną łatwiej byłoby Ci zacząć rozmowę, możesz po prostu wziąć to pod uwagę.
Sama płeć terapeuty nie przesądza jednak o tym, czy terapia będzie dobrze przebiegała. Terapeuci tej samej płci mogą bardzo się od siebie różnić sposobem pracy, osobowością, doświadczeniem i podejściem do pacjenta. Dlatego oprócz własnych preferencji warto sprawdzić kwalifikacje specjalisty: czy ukończył lub jest w trakcie całościowego szkolenia psychoterapeutycznego, czy pracuje pod superwizją, a jeśli powołuje się na certyfikat i czy można zweryfikować, przez jaką organizację został on wydany. Warto też zobaczyć podczas konsultacji, jak czujesz się w kontakcie właśnie z tą osobą.
W psychoterapii psychodynamicznej sama preferencja dotycząca płci, wieku czy innych cech terapeuty również może z czasem stać się interesującym tematem do rozmowy. Można zastanawiać się, dlaczego z niektórymi osobami łatwiej jest mówić o określonych sprawach, jakie doświadczenia stoją za tym poczuciem i czy podobne różnice pojawiają się także w innych relacjach.
Nie oznacza to jednak, że pacjent powinien celowo wybierać terapeutę, przy którym czuje się mniej bezpiecznie, tylko po to, aby „przepracować” tę trudność.
Najważniejsze jest znalezienie specjalisty, przy którym możliwe będzie stopniowe budowanie zaufania i mówienie także o sprawach trudnych czy wstydliwych. Jeśli płeć, wiek czy sposób bycia terapeuty pomagają Ci zrobić pierwszy krok, są to uzasadnione kryteria wyboru.